Nám hình thành thế nào?
Tế bào sắc tố ở lớp thượng bì và bì bị kích thích tạo melanin nhiều hơn bình thường. Tia UV và cả ánh sáng nhìn thấy, nhiệt là yếu tố kích hoạt mạnh nhất; nội tiết (thai kỳ, thuốc tránh thai, rối loạn tuyến giáp) và di truyền quyết định ai dễ nám. Vì tế bào sắc tố vẫn 'nhớ' xu hướng tăng hoạt, nám dễ tái mỗi mùa nắng — đây là lý do trị nám là kiểm soát, không phải chữa khỏi hoàn toàn.
Nám mảng, nám chân sâu, nám hỗn hợp
Nám mảng (thượng bì): màu nâu, bờ rõ, nhạt đi khi soi đèn Wood — đáp ứng tốt với thuốc bôi và peel. Nám chân sâu (bì): màu xám xanh, bờ mờ, mờ chậm, thuốc bôi kém tác dụng — thường cần laser toning nhiều buổi năng lượng thấp. Nám hỗn hợp có cả hai, phổ biến nhất ở người Việt. Phân loại quyết định phương án, nên soi da là bước bắt buộc.
Nám khác tàn nhang, đốm nâu thế nào?
Tàn nhang là chấm nhỏ rải rác, đậm lên khi nắng, có từ nhỏ; đốm nâu do lão hoá là mảng tròn rõ bờ ở người trung niên. Nám là mảng lớn đối xứng, liên quan nội tiết. Ba tình trạng đáp ứng khác nhau với laser: tàn nhang và đốm nâu thường đáp ứng nhanh, nám thì phải dè dặt vì laser năng lượng cao có thể làm nám đậm hơn.
Vì sao nhiều người trị nám thất bại?
Ba lý do thường gặp: không chống nắng đủ (dùng kem nhưng không đủ lượng, không đội nón, không tránh nhiệt), dùng kem trộn chứa corticoid làm da mỏng và nám bật lại mạnh hơn, và làm laser năng lượng cao ở nơi không có bác sỹ khiến nám lan rộng. Kiên trì với phác đồ 3–6 tháng và duy trì sau đó mới giữ được kết quả.
BonBoz làm gì?
Bác sỹ da liễu soi da phân loại nám, hỏi tiền sử nội tiết và sản phẩm đã dùng, kê phác đồ thuốc bôi làm sáng theo đơn (có thể kết hợp thuốc uống trong một số trường hợp), chống nắng đúng cách, và cân nhắc peel hoặc laser toning theo liệu trình khi phù hợp. Bạn được nói rõ: nám cải thiện từng bước, cần duy trì, và mọi hứa hẹn 'hết nám sau vài buổi' đều không có cơ sở.
